VĂN CHƯƠNG SÀI GÒN 1881 - 1924 (TẬP 1: VĂN XUÔI)

Lời tác giả: “Văn chương Sài Gòn bắt đầu là những truyện rất ngắn, nội dung đơn giản, tình tiết cũng giản dị. Lần lần truyện mới dài ra, dài ra, nhiều tình tiết hơn, nhiều éo le, gút mắc hơn và đến thế kỷ XX mới thực sự có những cuốn tiểu thuyết đồ sộ. Đọc lại các truyện thuở bình minh của văn học quốc ngữ, từ những tập “CHUYỆN ĐỜI XƯA” của Trương Vĩnh Ký, “CHUYỆN GIẢI BUỒN” của Huỳnh Tịnh Của cho chí “Phansa diễn ra quấc ngữ” của Trương Minh Ký đều na ná nhau ở chỗ rất ngắn, nội dung mỏng, đọc dễ hiểu. Đến “THẦY LAZARO PHIỀN” của Nguyễn Trọng Quản thì mới dài, và độ dài nầy so với tiểu thuyết ngày nay chỉ là một truyện vừa! Có lẽ thời kỳ đầu, người biết quốc ngữ không nhiều, các vị viết nhằm mục đích cho người học chữ luyện chữ, tập đọc chớ chưa nhằm để “thưởng thức” như ngày nay. Thứ nữa, thuở xưa, người viết cũng không nhằm mục đích kiếm sống nên chẳng cần phải kéo dài lê thê ngày nầy qua ngày khác! Cũng còn có một lý do đặc biệt quan trọng nữa là văn học Sài Gòn “sống nhờ” báo chí, nên hoàn toàn phụ thuộc vào chủ trương xuất bản của từng tờ báo.

Các bạn đang cầm trên tay cuốn tác phẩm văn xuôi quốc ngữ thuộc vào hàng xưa nhứt của nước ta lần đầu tiên được tập họp lại thành sách. Sách gồm các truyện rất ngắn, truyện vừa và truyện dài đăng rải rác trên các tờ Gia Định báo, Nam Kỳ, Nông Cổ Mín Đàm, Nam Kỳ Địa Phận, Lục Tỉnh Tân Văn, Trung lập Báo xuất bản tại Sài Gòn từ năm 1881 đến năm 1924 được sưu tập. Tất nhiên đây không phải là tất cả những gì người xưa đã viết, dịch ra. Song trong điều kiện hạn hẹp về tư liệu, chúng tôi đã cố gắng sưu tập, tìm kiếm, biên tập, chú thích hầu phục vụ các bạn.

Tập

VĂN CHƯƠNG SÀI GÒN 1881 - 1924

ra đời chỉ nhằm mục đích giới thiệu cùng bạn đọc hôm nay những sáng tác, những dịch phẩm của người xưa mong, các bạn hôm nay biết, đọc và thấy được rằng, tiền nhân của chúng ta cũng có công, có sức gầy dựng một mảng văn chương đáng kính trọng của thuở ban đầu chữ quốc ngữ”.